Hasım Husumet Nedir? Düşmanlıklarımızı Anlamak Üzerine Cesur Bir İnceleme
Hasım husumet. Duyduğumda, aklıma genellikle sosyal medyada gördüğümüz, birbirini yiyen kitleler geliyor. Bugün bu terimi anlamaya çalışırken, neden bu kadar çok “husumet” üretiyoruz ve “hasım” olmanın bu kadar kolay hale geldiği üzerine konuşmak istiyorum. Pek çoğumuz için “hasım” olmanın ne demek olduğu, birileriyle ciddi bir düşmanlık kurmakla eşdeğer hale geldi. Ama aslında, bu düşmanlık niye bu kadar yerleşik? Ve nedir bu hasım husumet? Hadi, baştan bir netlik getirelim: Bunu sevmiyorum, hem de hiç sevmiyorum. Ama bir yandan da, bu kavramları tartışmak kaçınılmaz. İşte, bu yazıda, hem sevdiklerim hem de sevmediklerimle bu konuyu masaya yatıracağım.
Hasım Husumet: Sosyal Medyada Edebiyat Mı, Gerçek Mi?
İzmir’de yaşamaktan bazen insan bunalmıyor değil. Hele bir de sosyal medyada her şeyin aşırıya kaçtığı, herkesin birbirine düşman olduğu bir ortamda yaşayınca, insan ister istemez “Hasım husumet nedir?” sorusunu soruyor. Bence, “hasım husumet” kelimeleri, bir anlamda çağa uyum sağlamış, herkesin birbirine nasıl düşman olması gerektiğini anlatan bir kılavuz gibi oldu. Örneğin, siyasette birbirine düşman iki grup var: “bizim taraf” ve “karşı taraf.” Peki, bu kutuplaşma ne zaman başladı? Kimisi sokakta yürürken kimseyle göz göze gelmemeyi tercih ediyor, kimisi ise sosyal medyada ‘hasım’ bulmak için can atıyor. Evet, sormak gerek: Gerçekten bir hasım mıyız? Yoksa sadece öfkeden beslenen bir toplumun parçası mıyız?
Sosyal medyada her şeyin çok hızlı hareket ettiği bu çağda, birinin yaptığını beğenmek ya da aynı fikirde olmak neredeyse imkansız hale geldi. Herkesin görüşü, başka birinin hakaretine dönüşebiliyor. Özellikle bir konuda karşı görüş bildirdiğinizde, birden karşınıza düşmanlar çıkar. Yani, hasım olmak bu kadar kolay mı? Bence çok kolay. Hem de gereksiz derecede kolay. Ama gelin görün ki, bazen de bu durumu biraz eğlenceli buluyorum. Gerçekten, herkesin birbirini çok sevdiği bir ortamda olsaydık, sosyal medya o kadar da eğlenceli olmazdı, değil mi? Ama bir yerde yanlış bir şeyler de var. Peki, “hasım” olmak gerçekten bu kadar kolay mı olmalı? Ve bu husumet hali toplumda ne gibi zararlar yaratıyor?
Hasım Olmanın Güçlü Yanları: Düşmanlık, Bizim Mi, Onların Mı?
Şimdi bir durup, “Hasım husumet” kavramının güçlü yanlarını tartışalım. Yani, bu düşmanlık gerçekten bize güç mü veriyor? Aslında, toplumun bir bölümü için evet, bu bir güç kaynağı. Bir gruptan diğerine karşı duyulan düşmanlık, birleştirici bir faktör olabilir. Biz ve onlar arasında net bir ayrım çizmek, çoğu zaman bir kimlik oluşturur. Herkes aynı fikirde olmasa da, “bizim” ve “karşı” grubun tanımlanması çok net bir şeydir. Bu, toplumsal yapıyı korumak adına aslında bazı insanlar için faydalı olabilir. Düşmanla savaşırken, grubun daha güçlü olduğunu hissedersiniz. Zayıf taraf, güçlü tarafın kendi kimliğini daha da belirgin hale getirmesine yardımcı olur. Ama ne kadar sağlıklı?
Hasım husumet, insanlar arasında büyük bir dayanışma oluşturabilir. Birçok grup, kendi kimliklerini, karşılarındaki gruba duyduğu düşmanlık üzerinden tanımlar. Hangi gruptansınız? Ne kadar güçlü bir düşmanınız var? Bu sorular bazen bir toplumun dayanışmasını artırabilir. Ama burada durmak gerekiyor, çünkü bu tür bir dayanışma, çok tehlikeli bir yere de gidebilir. Gerçekten, düşmanlık bizi birbirimize yaklaştırıyor mu, yoksa daha fazla kutuplaşmaya mı neden oluyor?
Hasım Olmanın Zayıf Yanları: Düşmanlık Üzerine Kurulu Bir Toplum
Şimdi de bu kavramın zayıf yönlerini konuşalım. “Hasım” olmanın gerçekten iyi bir şey olup olmadığına dair düşüncelerimi paylaşmak gerekirse: Kesinlikle değil. Düşmanlık üzerine kurulu bir toplum, çok hızlı şekilde yozlaşmaya başlar. En basitinden, hiç kimse “hasım” olmanın verdiği nefretten huzur bulmaz. Sürekli bir gerginlik, sürekli bir mücadele halinin içinde olmak, kimseyi mutlu etmez. Bu kavramların bir şekilde içimizdeki empatiyi yok ettiğini hissediyorum. Sosyal medyada her gün gördüğümüz o birbirine düşman insanlara bakınca, bu şiddetli kutuplaşmanın toplumda ciddi travmalar yaratabileceğini düşünüyorum.
İnsanlar arasında bu tür kutuplaşmalar derinleştikçe, bu düşmanlıklar daha da kalıcı hale gelir. Bu ne demek? Yani, hasım husumet yaratmak, toplumda sadece kısa vadede bir çözüm üretiyor gibi görünebilir ama uzun vadede kalıcı hasar bırakır. Çünkü insanlar, birbirlerinin görüşlerine saygı göstermeyi öğrenmedikçe, bir arada yaşamak ve birlikte hareket etmek her geçen gün daha da zorlaşır. Hadi, bir dakika durup düşünelim: İnsanlar gerçekten birbirini bu kadar ötekileştirerek, uzun vadede neyi kazanıyorlar? Yoksa sadece anlık bir tatmin duygusuyla mı hareket ediyorlar?
Sonuç: Hasım Husumet, Ne Kadar Devam Edebilir?
Sonuç olarak, “hasım husumet nedir?” sorusunu sorduğumuzda, tek bir doğru cevaba ulaşmak zor. Ama kesin olan bir şey var: Düşmanlıklarımız, toplumsal yapıyı ciddi şekilde etkiliyor ve bu durum sadece tek bir grup için değil, hepimiz için zararlı. Toplumlar düşmanlık üzerinden değil, empati ve anlayış üzerinden daha güçlü hale gelir. Hasım husumet, belki bir anlık bir çıkış yolu olabilir, ama uzun vadede sadece kutuplaşmaya ve bölünmeye yol açar. Biz, birbirimize karşı daha anlayışlı ve açık fikirli bir yaklaşım sergileyebilirsek, bu kavramı belki de bir gün geçmişin kalıntısı olarak hatırlayacağız. Yoksa düşmanlıkla kurduğumuz bu yapılar, bize hiç olmadığı kadar acı ve yalnızlık bırakacak.